تجربه استرس در دوران بحران، واکنشی کاملاً طبیعی به شرایطی غیرطبیعی است. بدن و ذهن ما در چنین موقعیت‌هایی برای بقا برنامه‌ریزی شده‌اند و این فشار روانی می‌تواند ابعاد مختلفی از جمله جسمی، احساسی و شناختی داشته باشد. در  شرایط بحرانی، سیستم عصبی ما به‌طور مداوم در حالت «جنگ یا گریز» (Fight or Flight) قرار می‌گیرد. ترشح هورمون‌های استرس مانند کورتیزول و آدرنالین باعث می‌شود:

هوشیاری بیش از حد: مدام نگران اتفاقات بعدی باشید.

خستگی مفرط: تخلیه انرژی به دلیل فعالیت مداوم سیستم دفاعی بدن.

تغییر در الگوها: اختلال در خواب، اشتها و تمرکز.

در این شرایط اولین قدم ، مدیریت استرس می باشد . مدیریت استرس یکی از مهم‌ترین مهارت‌هایی است که به حفظ سلامت روان و تصمیم‌گیری درست کمک می‌کند.

۱. شناخت و پذیرش استرس

استرس طبیعی است؛ انکار آن باعث تشدید فشار روانی می‌شود. اولین گام، شناسایی منبع استرس (مانند عدم قطعیت، ترس از آینده، یا فشار کاری) است.

۲. تمرکز بر کنترل چیزهایی که در اختیار شماست

بحران‌ها معمولاً شامل عوامل خارج از کنترل هستند.. انرژی خود را روی کارهایی که می‌توانید تغییر دهید (مثل برنامه‌ریزی، صرفه‌جویی، به‌روزرسانی مهارت‌ها) متمرکز کنید.

۳. حفظ روابط اجتماعی

ارتباط با خانواده و دوستان باعث احساس حمایت و کاهش اضطراب می‌شود. .حتی گفتگوی کوتاه با فردی قابل اعتماد، سطح استرس را کاهش می‌دهد.

۴. تنظیم روتین روزانه

در بحران‌ها، حفظ نظم و ساختار در زندگی احساس ثبات ایجاد می‌کند.خواب کافی، تغذیه سالم و تحرک جسمانی را جدی بگیرید.

 ۵. تمرین آرام‌سازی ذهن

روش‌هایی مثل تمرین تنفس عمیق، مدیتیشن، یا دعا و نیایش کمک می‌کنند مغز به حالت تعادل برگردد. ، حتی چند دقیقه در روز می‌تواند اثر چشمگیری داشته باشد.

 ۶. محدود کردن مصرف اخبار

دریافت زیاد اطلاعات ضدونقیض از رسانه‌ها باعث افزایش اضطراب می‌شود.،  فقط از منابع معتبر و در زمان‌های مشخص اخبار را دنبال کنید.

۷. تمرکز بر معنا و ارزش‌ها

بحران‌ها فرصت بازنگری در ارزش‌ها و اهداف زندگی هستند.توجه به چیزهایی که معنا می‌دهند (خانواده، کار، خدمت، یادگیری) مقاومت روانی را بالا می‌برد.

تهیه کننده : ملیحه مکی آبادی، کارشناس ارشد روانشناسی  و کارشناس دانشجویی و فرهنگی